Ganglion

Wat is het

Een ganglion is een goedaardige zwelling die uitgaat van het slijmvlies van gewrichten en pezen. De zwelling bestaat uit een stevige wand gevuld met een geleiachtige vloeistof, die afkomstig is uit gewricht of peesschede.

Een ganglion is een veel voorkomende zwelling in de hand en pols. De meest voorkomende plaatsen zijn de bovenkant (handrugzijde) van de pols, de onderkant (handpalmzijde) van de pols, de basis van de vinger aan de buigzijde en de bovenkant van het laatste gewricht van de vinger.

De zwelling is meestal rond of ovaal en voelt vaak stevig tot hard aan. De grootte kan variëren van enkele millimeters tot centimeters. Typisch is dat de zwelling in de loop der tijd kan variëren in grootte (groter en kleiner kan worden). De zwelling kan zelfs spontaan weer verdwijnen.

Oorzaak

Hoewel een ganglion zich kan vormen bij overbelasting en irritatie aan de gewrichten of pezen, is de directe oorzaak meestal onbekend. Het ontstaan van een ganglion in de pols kan samenhangen met overmatig slappe banden in de pols (zogenaamde hyperlaxiteit) en de hiermee gepaard gaande overbelasting van die banden. Een ganglion ter plaatse van het laatste gewricht (eindgewricht) van de vinger heet ook wel een mucoïde cyste en gaat meestal gepaard met slijtage (artrose) van dat gewricht.

Klachten

Een ganglion geeft niet altijd klachten. Pijn ter plaatse, spontaan of bij druk erop, kan aanwezig zijn. De klachten kunnen toenemen bij het belasten van de pols. Ten gevolge van de zwelling kan de beweeglijkheid enigszins beperkt zijn.

Een ganglion aan de vingerbasis (buigpeesganglion) is normaal gesproken een stevig knobbeltje ter grootte van een erwt dat gevoelig is voor druk, zoals aanwezig bij het vastpakken van een voorwerp.

Een ganglion aan de bovenkant van het laatste gewricht van de vinger (mucoïde cyste) geeft meestal een pijn ten gevolge van druk op de omliggende structuren. Daarnaast is het onderliggende gewricht meestal pijnlijk ten gevolge van de artrose.

Behandeling en Operatie

Ter nadere analyse en ter bepaling van de gewenste behandeling kan aanvullend onderzoek worden verricht. Röntgenonderzoek kan worden verricht ter uitsluiting van eventueel onderliggende gewrichtsslijtage (artrose) en echografisch onderzoek kan worden verricht ter bepaling van de grootte en de oorsprong van het ganglion.

Een operatie is niet altijd noodzakelijk. Indien er geen pijnklachten aanwezig zijn kan worden afgewacht. De zwelling verdwijnt soms vanzelf.

Is het ganglion wel pijnlijk, zorgt het voor beperking in activiteiten of is het cosmetisch niet acceptabel, dan kan een ingreep of operatie worden overwogen. Het ganglion kan worden leeggezogen door het aan te prikken. Hierbij wordt de geleiachtige inhoud van het ganglion verwijderd. Daarna kunnen ontstekingsremmende medicijnen (corticosteroïden) worden ingespoten. Na deze eenvoudige verrichting is de zwelling verdwenen en het ganglion niet meer zichtbaar. Echter de kans op het opnieuw ontstaan van de zwelling is zeer groot.

Een operatie waarbij het gehele ganglion (de wand en geleiachtige inhoud) wordt verwijderd, geeft het beste resultaat en de kans op terugkeer van het ganglion is zeer klein. Deze operatie vindt meestal poliklinisch plaats onder plaatselijke verdoving. Het ganglion van de pols kan zowel op traditionele chirurgische wijze (d.m.v. een huidsnede) als met een kijkoperatie (artroscopie) worden verwijderd. Het is belangrijk te weten dat het operatiegebied nog enige weken pijnlijk kan zijn. Dit belemmert dan tevens de beweeglijkheid. Een stevig verband of afneembare spalk kan dan de pijn verlichten en het herstel bevorderen.

Operatie risico's

Zoals bij alle operaties kunnen complicaties als wondinfectie en nabloeding optreden. De kans is echter klein en ze kunnen vrijwel altijd goed worden behandeld. Het optreden van dystrofie ofwel CRPS (Chronisch Regionaal Pijn Syndroom) is zeldzaam. Vroegtijdige onderkenning en behandeling is gewenst om functiestoornissen te voorkomen.

Een specifieke complicatie van het verwijderen van ganglion aan de basis van de vinger (buigpeesganglion) is beschadiging van een zenuw. De zenuw die gevoel geeft aan de vingertop loopt namelijk vaak dicht langs het ganglion. De kans op beschadiging is echter zeer klein en de zenuw kan tijdens de operatie direct worden hersteld.

Tot slot

Voor meer informatie kunt u een afspraak maken op het Haga Hand- en Polscentrum of de polikliniek Orthopedie via nummer 070 - 2106398.

Contact

Orthopedie 
Locatie Leyweg

Telefoon(070) 210 6398

image_3006Meer informatie
Locatie Sportlaan

Telefoon(070) 210 6398

image_3006Meer informatie
Juliana Kinderziekenhuis

Telefoon(070) 210 7300 (afsprakenbureau)