2018

Gerenommeerde klinisch chemicus neemt afscheid

14 maart 2018

Klinisch chemicus Paul Franck gaat op 16 maart met pensioen. In Nederland is Paul dé deskundige op het gebied van de membraan van zieke rode bloedcellen. Ook internationaal heeft hij aanzien verworven. En dan te bedenken dat Paul bijna voor een heel andere studie had gekozen …

Paul Franck praat zo enthousiast over zijn vak dat je als leek opeens alles wilt weten over antistoffen, enzymen en het membraanskelet van bloedcellen. Je kunt je voorstellen dat hij een gewaardeerd opleider is. Toch was het niet vanzelfsprekend dat hij voor een opleiding Biochemie koos.

De keuze

Paul: "Op de middelbare school vond ik biochemie leuk, onder andere door een inspirerende biologieleraar. Maar ook omdat ik die biochemische processen in de cel in plaatjes voor me zie. Ik ben ook kunstenaar, een beelddenker. Maar mijn vader was ondernemer en vond biochemie vaag. Hij vroeg: 'Wat dóe je daar nu mee?' Daar had ik geen antwoord op. Ik had het gevoel dat ik bedrijfskunde moest gaan doen of ook ondernemer moest worden. Maar toen ik na een beroepskeuzetest nog geen duidelijk antwoord kreeg op de vraag wat ik moest gaan studeren ('ik kon alles'), dacht ik: ze kunnen me allemaal de pot op, ik ga biochemie doen!"

De deskundige

Aan de Rijksuniversiteit van Utrecht promoveerde Paul op de membraan van pathologische (zieke) rode bloedcellen, waaronder die van sikkelcellen. "Door de soepele vervormbaarheid van het membraanskelet - de structuur onder het buitenste 'schilletje' van een rode bloedcel - kan die cel door de kleinste haarvaten bewegen. Als hier een foutje in zit, dan gaan de cellen kapot en krijg je bloedarmoede. Dit kun je deels onder de microscoop aantonen en deels met een speciaal apparaat waarmee je die membraanvervorming meet. Bij onbegrepen bloedarmoede kan ik snel zien of dat aan een afwijkend membraan ligt. Ik doe hiervan de diagnostiek voor ziekenhuizen in Nederland."

De drijfveer

Paul heeft zijn werkende leven in het HagaZiekenhuis/LabWest als een mooie tijd ervaren. Mooi omdat hij makkelijk aan zijn vader kon uitleggen dat het goed was wat hij deed: elke dag 1500 patiënten de uitslag van hun bloedonderzoek verstrekken zodat de dokters verder kunnen met de behandeling. "Ik ben steeds meer gaan zien dat ik het voor de patiënten doe. Ik ben ook 8 jaar medisch manager geweest, maar daar had ik op een gegeven moment genoeg van. De patiënten, díe zijn mijn drijfveer geweest om het zo lang vol te houden."

Het levenswerk

Het meest trots is hij op zijn leidende rol bij de oprichting van het Nederlands Referentielaboratorium voor Enzymen (NRE), onderdeel van LabWest. Je kunt het zien als zijn levenswerk. Paul heeft ervoor gezorgd dat 19 laboratoria in Zuid-Holland dezelfde normaalwaarden gingen hanteren bij de bepaling van de enzymen. "De referentiewaarden van de bepaling noemen wij dat. Daarvoor deed elk lab dat op zijn eigen manier. Je kreeg in verschillende ziekenhuizen dus verschillende uitslagen van dezelfde patiënt."


Paul publiceerde zijn verhaal in het vakblad Clinical Chemistry en dat artikel leidde ertoe dat hij met 10 internationale collega's een wereldstandaard ontwikkelde voor de bepaling van de 7 algemene enzymen ALAT, ASAT, ALFO, Amylase, CK, GGT en LDH. De oprichting van het NRE lag hieraan ten grondslag. Dit lab kent met die standaardmethoden de juiste waarden toe aan ijkpreparaten, die over de hele wereld gebruikt worden om de analyse-apparaten op elkaar af te stemmen. Op die manier zijn de uitslagen uit Den Haag gelijk aan die van Berlijn, Tokyo en Buenos Aires.

De kunstenaar

Nu Paul-de-klinisch-chemicus met pensioen is, krijgt Paul-de-kunstenaar eindelijk meer ruimte. Enthousiast laat hij portretten op zijn telefoon zien die hij met potlood heeft getekend. "Ik ben altijd met kunst bezig geweest. Ik teken, beeldhouw en schilder, en ga dat nu meer doen. Ik geef ook lezingen over kunst, bijvoorbeeld tijdens een open dag in het Gemeentemuseum. Maar ook voor de medewerkers van het laboratorium op mijn verjaardag. Het gebeurde onder het motto 'Geen gebak bij de koffie, maar kunst met een borrel'. Tijdens mijn afscheidssymposium geef ik een lezing over het verband tussen de ziekte van de schilder en de stijl van zijn kunst. Zo kan ik iets teruggeven aan de aanwezigen; dat vind ik leuk."

 

 

Nieuwsoverzicht

januari 2018februari 2018maart 2018april 2018mei 2018juni 2018juli 2018augustus 2018september 2018oktober 2018
 

Volg ons op

  • Volg ons op Twitter
  • Volg ons op Youtube
  • Volg ons op Facebook